Wolven

Als beren en wolven samenleven, wordt hun natuurlijke gedrag gestimuleerd. Eind januari 2006 hebben de beren in Het Berenbos dan ook gezelschap gekregen van 4 wolven. Op dit moment zijn er nog 2 wolven over. Doordat beren en wolven nauwelijks concurreren om voedsel en er genoeg ruimte is in Het Berenbos, zijn er vrijwel nooit conflicten tussen beide soorten. Het komt met enige regelmaat voor dat de wolven een beer 'pesten', maar dit mag niet als een agressief conflict gezien worden. Het is belangrijk om het natuurlijke gedrag van de beren (en wolven!) te stimuleren, om zo stereotiepe gedragingen tegen te gaan.

Stereotiepe gedragingen in Het Berenbos
De beren in Het Berenbos hebben veelal een getraumatiseerde geschiedenis achter de rug. Sommige van deze beren moesten optreden in circussen of theaters, andere als dansbeer op straat of waren ‘acteurs’ in een film. Weer andere beren zaten opgesloten in kleine betonnen hokjes in Oost Europa, vergeten en weggestopt in miserabele ‘dierentuintjes’. Hierdoor kunnen deze dieren gestoord gedrag vertonen zoals het heen en weer lopen (het bekende ‘ijsberen’) of met de kop zwaaien. Dit gedrag wordt ook wel stereotiep gedrag genoemd en heeft een aantal kenmerkende factoren:

• een vast patroon
•  herhalingen
•  geen ogenschijnlijk doel

Het ontstaat wanneer een dier niet via een ‘normaal’ gedragspatroon met zijn omgeving kan omgaan. In de natuur komt dit bijna niet voor. In gevangenschap helaas wel omdat dieren soms dus niet hun normale gedragingen kunnen uiten. In Het Berenbos zijn er enkele beren die dit soms doen. Ze doen dit (tijdelijk) als er bijvoorbeeld een verandering in de omgeving plaatsvindt, zoals noodzakelijke werkzaamheden in Het Berenbos, introductie van een nieuwe beer of misschien wel het overvliegen van een straaljager (ofwel plotselinge herrie).

Eén van de beren die stereotiep gedrag vertoont is Mascha. Mascha heeft vroeger moeten optreden in het Russisch Staatscircus in Moskou. Toen ze in Het Berenbos kwam heeft ze een aantal jaar veelvuldig het bovenstaande gedrag vertoond, gedrag dat ze al vertoonde toen ze nog was opgesloten in een hele kleine kooi achter het circus. Een paar stapjes voorwaarts, het zwaaien met de kop en dan weer terug (precies volgens de afmeting van haar oude kooi bij het circus). Omdat we in Het Berenbos het natuurlijke, beer-eigen gedrag stimuleren met behulp van een natuurlijk voedselprogramma, een zo natuurlijk mogelijke ruime omgeving en de aanwezigheid van andere soorten (zoals in het wild) als de wolf, is dit gestoorde gedrag langzaam verdwenen. Het komt heel soms nog terug als er plotseling iets gebeurt dat ze niet kan thuisbrengen/van kan ontkomen of waarvan ze schrikt. Dan vervalt ze weer even in haar oude patroon. Verschillende wetenschappers beweren dat dieren hierdoor rustig worden doordat er stofjes in de hersenen vrijkomen. In dit geval zie je Mascha weer tot rust komen en net zo snel als het gedrag is opgekomen, is het weer verdwenen.